FoodLifeCrisis

X-factor, So You Think You Can Dance, Holland’s Got Talent – zomaar een greep uit de talentenshows waarin kandidaten onderling de competitie aan gaan. Ze zijn enorm populair. Maar wat als je de competitie zou doorvoeren tot een strijd op leven en dood. Die gedachte-oefening was het begin van FoodLifeCrisis; muziektheater van de klassieke musici Nora Fischer en van het Ragazze Kwartet. Jazzmuzikant Morris Kliphuis schreef de muziek voor de voorstelling en kwam tot een mengeling van alle mogelijke stijlen. Vanaf zaterdag spelen ze het op de Parade. Onze verslaggever Botte Jellema gaat alvast naar een repetitie. Hij belandt in een decor dat het midden houdt tussen een zwembadkleedkamer, een operatiezaal en een abattoir…

Gisteren uitgezonden in VPRO’s Nooit Meer Slapen op Radio1.

Bijna 10 miljoen NL’ers interesseert het geen fluit

Dat was mijn twitterreactie op het (voorspelbare) NOS-bericht dat er 7,2 miljoen sportkijkers waren tijdens de WK-voetbalwedstrijd Nederland-Spanje gisteravond. Dat waren de mensen die thuis keken, en er werd ook massaal op pleinen, in zalen en in cafés gekeken, dus wat ik zeg klopt niet. Echter.

Ik hou niet zo van voetbal. Het spelletje interesseert me niet, ik ken geen ‘oranjegevoel’, ik begrijp niets van de gigantische hoeveelheid geld die er in om gaat en erger me aan de ruimte die dat spelletje inneemt in de media.

Heel uitzonderlijk is het niet. Maar er is weinig begrip voor; sterker nog, ik word er regelmatig op aangevallen. Soit, kan ik hebben, maar een béétje raar is dat natuurlijk wel.

kwart
Want stel, we nemen het ruim, dat er 3 miljoen mensen zijn geweest die op pleinen, in zalen en in cafés hebben gekeken. En dat er ukkies en zieken onder de rest zitten, die het toch niet mee krijgen. Dan denk ik dat nog steeds een kwart van de bevolking de wedstrijd bewust niet heeft gezien. Dat is toch vrij substantieel.

Wat is het probleem met voetbal, de oranjekoorts en het WK?

in or out
‘That’s the rule[s] that I’ve just made up,’ zo vat Eddie Izzard kolonialisme zo ongeveer samen. Zo kan je voetbal ook zien: iemand bedenkt een spelletje, met regeltjes, en zo werkt het dan, omdat het zo werkt. Dit geldt trouwens voor zo ongeveer de hele maatschappij, maar als het nergens over gaat is het belachelijk. Sorry, ik weet echt niets te bedenken waar voetbal over gaat. Bij echt drama worden spelregels gebroken. Oorlog. Liefde. Dood. Maar niet bij 7140 vierkante meter gras.

Om en nabij 7140. Want er is geen standaardafmeting voor een voetbalveld. Serieus. Google het. Met je regeltjes.

Ik vind spelletjes leuk, maar dat verandert als het allemaal net wat te serieus wordt.  In casu, het openbare leven plat legt, de media overneemt en een sfeer van ‘either you’re with us or you’re against us’ ontstaat.

Want laat helder zijn: als je iets doet zoals ik nu, dit opschrijven, dan begint er meteen een groepsproces van uitsluiting te ontstaan. De in oranje getooiden smijten blikken en tweets van onbegrip en afkeuring in je richting – geloof me, ik weet waar ik het over heb. Je wordt uitgestoten en gezien als een verrader. Want niets is zo bedreigend als wanneer er iemand niet mee wil doen met het spelletje.

oorlog en vrede
Is het dan elitair? Beetje sneuig sjiek zitten doen over dat ‘low brow’ gedoe? Met je VPRO en je Amsterdam 1018?

Als ik gisteravond ‘Oorlog en Vrede’ had verslonden, ja, wellicht. Maar wat ik werkelijk tijdens de wedstrijd deed was GTA5 spelen. Oh, ik heb ook nog wat filmpjes van ‘autoblog‘ op Youtube bekeken en zat wat door Grindr heen te scrollen. Weinig verheffend.

Maar wat ik niet heb gedaan is tot half vijf vannacht in een oranje-versierde binnentuin lallen, muziek draaien en bierdrinken. En daarmee een heel woonblok uit de slaap houden. Want dat was wel wat asociaal geweest natuurlijk…

“Ach jij wil alleen maar cultuur, subsidievreter.” Come again?

En ik haat de VIVA FIFA.
Dat wordt door John Oliver, die overigens wel van voetbal houdt, grappig uitgelegd in zijn filmpje over ‘The Sausage principle’:

Dus dat is allemaal extreem verwerpelijk en daar moet je niets mee te maken willen hebben. Stelletje criminelen, corrupte bende, heulers met het kwaad…

Alleen zijn drie van mijn grote muziekhelden respectievelijk vijftig jaar in de gaten gehouden door de FBI, om de haverklap gearresteerd wegens huislijk geweld of in hechtenis genomen wegens drugsbezit. Draai ik hun muziek dan niet meer?

Nee. Maar.
Ik moet bij mijn reportages voor Radio 1 ‘uitpuntjes’ aangeven; in mijn stukjes audio van 12 minuten moeten twee of drie momenten zitten waar ‘de sport’ tussendoor even kan vertellen dat er is gescoord in de wedstrijd Honduras – Ecuador. Het gaat me niet om het werk, publieke omroep, at your service, maar om iets anders.

Straks, volgende week dus, maak ik reportages van voorstellingen op Oerol. Daar luisteren straks mensen naar die eigenlijk dat niet willen horen. Maar die zijn een voetbalwedstrijd aan het volgen. Ik moet ondertussen serieus iets vertellen over Tourette’s Impulsive Corps Symphony, geïnspireerd op verhalen van Oliver Sacks en persoonlijke ervaringen van theatermaker Klemens Patijn, terwijl ik me eigenlijk ook rekenschap zou moeten geven van de goede Radio 1 luisteraar die die wedstrijd wil volgen.

Dat is een onmogelijke spagaat.

Vreedzame coëxistentie
Het liefst koos ik er voor om dan op een tweede kanaal te gaan zitten, zoals Met Het Oog Op Morgen doet.

Zoals ik persoonlijk ook graag op een spreekwoordelijk tweede kanaal zou willen zitten. Een kanaal waar geen binnentuinfeesten zijn, waar die kleur die nergens bij staat niet domineert en waar ik een normale krant kan lezen. Waarin ik me niet koest moet houden met mijn milde maatschappijkritiek, om verwarde en afkeurende blikken te voorkomen.

Net als bijna tien miljoen andere Nederlanders.

Polderen


Urban Farming is ontzettend hip: je eigen groenten kweken in de stad. Goed voor jezelf en goed voor het milieu. Maar kunnen we alle milieuproblemen in de wereld er mee oplossen? We moeten in ieder geval de problemen van de stad oplossen, vindt men bij de Architectuur Biënnale Rotterdam. In een tentoonstelling wordt het antwoord gezocht door curator en landschapsarchitect Dirk Sijmons. Bottje Jellema deed verslag.

Warhorse

‘War Horse’ is vooral bekend geworden door de film van Stephen Spielberg uit 2011. Maar het verhaal is al zeven jaar te zien in de theaters over de hele wereld. De Nederlandse productie van ‘War Horse’ gaat in première tijdens het Holland Festival. Uiteraard niet met echte paarden, maar met razend knap gemaakte levensgrote paardenpoppen. De paarden eisen in de voorstelling de hoofdrol op. Botte Jellema bezocht de try-out met paardenfluisteraar Annemarie van der Toorn.

Vannacht uitgezonden in VPRO’s Nooit Meer Slapen op Radio1.

De Entertainer


In ‘De entertainer’ schetst John Osborne een grimmig beeld van Engeland, een wereldrijk in verval, waar de kansarmen kanonnenvlees vormen en hun patriottisme en latent racisme een giftige cocktail doen ontstaan. ‘De entertainer’ is het portret van de familie Rice, drie generaties variétéartiesten die het steeds moeilijker krijgen om hun plaats in een snel veranderende maatschappij veilig te stellen. Botte Jellema bezocht de voorstelling en doet verslag.